Tolken in de zorg
Ik help zorgverleners om te voldoen aan de nieuwe landelijke richtlijn “omgaan met taalbarrières in de zorg en het sociaal domein ” (2025).
Entendido vertaalbureau is gespecialiseerd in tolken in de zorg. Ik kan de vaste tolk Spaans zijn voor gesprekken tussen zorgverleners en patiënten/cliënten in de huisartsenzorg, de jeugdgezondheidszorg, in ziekenhuizen, in de geboortezorg, maar ook voor gesprekken bij gemeentes.
U kunt met mij directe afspraken maken over een tolkdienst, daarmee bent u gegarandeerd van een vaste tolk voor de cliënt. Ik werk echter ook veel via bemiddelaars, als een bepaalde zorgverlener daarmee al een contract heeft gesloten of daartoe verplicht is door aanbestedingen.
Er wordt sinds enkele jaren actief campagne gevoerd om de tolkdiensten weer vergoed te krijgen in alle zorgsectoren, onder de noemer Tolken terug in de zorg, alstublieft.
Op mijn pagina kunt u hierover steeds actuele informatie en links vinden, zodat u goed geïnformeerd blijft. Heeft u daarna nog vragen of wilt u informatie of nieuwe initiatieven doorgeven, dan kunt u mij mailen op info@entendido.nl
Een overzicht van de ontwikkelingen
Vanaf 2021 zijn er diverse initiatieven genomen om weer een vergoeding in te voeren voor tolkdiensten in de zorgsector. Ook zijn er allerlei moties en kamerbrieven verschenen over dit onderwerp.
Op 9 oktober 2025 is een nieuw kwaliteitskader gepubliceerd: de richtlijn “Omgaan met taalbarrières in de zorg en het sociaal domein”. Deze geeft antwoord op vragen als: wanneer is een professionele tolk nodig? in welke situaties kan een vertaalprogramma of -apparaat helpen? wat zijn de voor- en nadelen van deze instrumenten en hoe kun je ermee werken?
Als onderdeel daarvan heeft onderzoeksbureau Equalis onderzoek gedaan naar gebruik en bruikbaarheid van digitale hulpmiddelen (zoals vertaalapps) bij taalbarrières in de zorg. Argos heeft in maart 2024 een tv-rapportage uitgezonden, getiteld het ongehoorde kind. Over de ernstige gevolgen voor anderstalige kinderen in de jeugdzorg vanwege het niet vergoeden van tolkdiensten.
VWS heeft een officiële aanvraag voor advies voor duurzame financiering voor tolken voor de huisartsenzorg gedaan aan de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Er wordt op dit moment onderzoek gedaan naar een sectoroverstijgende oplossing voor de bekostiging, ofwel niet alleen bekostiging voor huisartsen, maar ook voor andere zorgverleners. Begin 2027 moet er dan een nieuwe regeling van kracht zijn.
Er zijn vanuit de richtlijngroep Nederlandstalige video’s beschikbaar gesteld, waarin u kunt zien waarom en hoe u als zorgverlener samenwerkt met een tolk. Zie onderstaande links om deze video’s te bekijken.
Nieuw (oktober 2025):
De generieke richtlijn Omgaan met taalbarrières in de zorg en het sociaal domein is op donderdag 9 oktober 2025 gepubliceerd en te vinden op de website van Pharos.
Omdat ik één van de leden ben van de werkgroep die de richtlijnmodule heeft opgesteld, zal ik ook één van de ambassadeurs hiervoor zijn. Een mooi interview met projectleider Simone Goosen en mijzelf vind u ook bij de links.
Alle relevante documenten vindt u via de links op deze pagina.
Wat wordt er nu al vergoed?
Het is niet zo dat er nu helemaal geen vergoedingen bestaan voor tolken in de zorg. De Johannes Wier Stichting geeft daar op haar website een duidelijk en actueel overzicht van. Zo kunnen zorgverleners binnen de GGZ volwassenen, de eerstelijns geboortezorg/kraamzorg en de medische zorg voor asielzoekers al tolkdiensten declareren. Deze laatste categorie tolkdiensten is gegund (via aanbestedingen) aan commerciële bemiddelingsbureaus, zoals Global Talk en Acolad. Voor de eerste twee sectoren geldt dat de zorgverlener zelf mag bepalen hoe die een tolk inzet. Voor bijvoorbeeld een tolk Spaans kunnen zorgverleners dan direct met mij contact opnemen en afspraken maken. Ik kan hen ook informeren hoe zij de kosten kunnen declareren bij de verzekeraar.
Daarnaast hebben allerlei zorgverleners zelf budget vrijgemaakt voor tolkdiensten. Dat geldt voor diverse gemeentes, maar ook voor ziekenhuizen of GGD-en. Vraag hier dus altijd naar. Zowel wanneer u binnen een grotere zorgorganisatie werkt en een tolk wilt inzetten, als wanneer de zorgverlener (via een brief) aan u als patiënt/cliënt aangeeft dat u zelf iemand moet meenemen om te vertalen. Vraag altijd naar de mogelijkheden van een professionele tolk en vraag in ieder geval nooit aan een minderjarig kind om te tolken! Argos heeft meerdere uitzendingen gemaakt die duidelijk uitleggen waarom dit geen goed idee is. Zie hiervoor de onderstaande links.
Tot slot zijn er ook andere mogelijkheden, zoals de regionale Achterstandsfondsen, waar zorgverleners op regionaal niveau geld kunnen aanvragen om tolkdiensten te vergoeden. Kijk hiervoor op de website van de Achterstandsfondsen of die van de Johannes Wier Stichting.
Wilt u als zorgverlener de campagne Tolken terug in de zorg, alstublieft steunen? Neem dan contact op met de Johannes Wier Stichting om samen met uw collega’s en branchevereniging actie te ondernemen.
Meer weten?
Volg dan mijn profiel op LinkedIn of stuur mij uw vraag per mail.
Relevante links:
Nieuwe landelijke richtlijn Omgaan met taalbarrières in de zorg en het sociaal domein
Nederlandstalige video’s over samenwerking met een tolk in de zorg
Kamerbrief dec 2024 advies NZa over bekostiging tolken huisartsenzorg
Onderzoek digitale hulpmiddelen Equalis.
Diverse video’s over het verloop van een tolkdienst: video 1; video 2; video 3; video 4; video 5.
Campagne Johannes Wier Stichting
Kamerbrief minister Ernst Kuipers: december 2022
Minister Kuipers (VWS) stuurt de Tweede kamer zijn reactie op de motie over bekostiging tolken en op het rapport ‘Tolken in de zorg: een overzicht van huidige inzet, financiering en knelpunten’.
Onderzoeksrapport Berenschot: september 2022
Tolken in de zorg – een overzicht van huidige inzet, financiering en knelpunten
Gecorrigeerde verkenningsstudie waarin de behoefte, huidige gang van zaken, financiële context en behoefte voor de toekomst rondom het inzetten van tolken in de zorg wordt onderzocht.
Argos: spraakverwarring in de spreekkamer
De Regionale Achterstandsfondsen
Brochure kraamzorg bij anderstalige gezinnen
Brochure over Kraamzorg voor anderstalige gezinnen en de inzet van tolken.
Kijk op de Spaanse versie van mijn website voor handige hulpmiddelen, brochures en terminologie in meerdere talen.